GESCHIEDENIS 

          De Kuvasz is een van de drie oeroude Hongaarse rassen van  Herdershonden. De andere zijn de Komondor en de Puli. De vierde, de Pumi, en de laatste, de Mudi zijn van latere oorsprong.

Volgens sommige schrijvers zou de Kuvasz reeds in de negende eeuw, ten tijde van de verovering van hun huidige land, door de Hongaren (Magyaren) uit Azië zijn meegebracht. Volgens anderen is hij eerst omstreeks 1200, tezamen met een andere in het bekken der Karpaten binnenstromende bevolkingsgolf, de Kumanen, meegekomen.

Recente onderzoeken naar de oorsprong van de Hongaren leiden naar een taalverwantschap met de Scythen en Sumeriërs.
Op kleitabletten van vier- à vijfduizend jaar geleden kwamen de woorden, geschreven in spijkerschrift; KU`MUND-UR, KU-AS-SA en PU-LY voor. Dit zou overeenkomen met de huidige namen: Komondor, Kuvasz en Puli. Bij deze schrifttekens trof men tekeningen aan die veel op deze honden leken.


Aard en gestalte van de Kuvasz maken dat hij behoort tot die ondergroep der Herdershonden, die men Berghonden noemt. De taak van deze honden bestaat uit de bescherming van mens en dier tegen twee- en vierbenige vijanden. Van oudsher was de Kuvasz de lieveling van de koningen en de hoge adel, de magnaten. In het bijzonder was koning Matthias I (1458-1490) een groot liefhebber van deze prachtige witte honden. De tijd waarin hij leefde was onrustig, vol van intriges, aanslagen, paleisrevoluties, oorlogen, enz. De behoefte aan een onomkoopbare wacht was dan ook heel groot. De koning vond dat grotendeels terug in de Kuvaszen, waarvan hij wist er ten volle op te kunnen vertrouwen.
  De Kuvasz is het aantrekkelijkste ras van de Hongaarse Herdershonden en de op een na grootste van de 5 herderhondenrassen, die we aantreffen in Hongarije. De andere zijn de Komondor, Puli, Pumi en Mudi.

            Over de herkomst van de Kuvasz als ras is veel geschreven en weinig bewezen. De Kuvasz moet omstreeks de 12e eeuw door de Kumanen naar Hongarije zijn gebracht, later door Koning Matthias voor hofjachten op rood en zwart wild zijn gefokt. Tot aan het begin van de 20e eeuw werd hij op de herten -en wildzwijnen jachten ingezet voor het opsporen en stellen van het aangeschoten wild.

            Men noemde dit ras oorspronkelijk Kuasz. Het word Kuvasz komt overeen met het woord "Kawacz" in het Turks en "Kawasz" in het Arabisch. Het betekent in het Turks zoiets als "bewapende veiligheidsbewaker van de Europese Gezanten en Consuls", in het Arabisch ongeveer "boogschutter".

            Toen dit ras, dat eerst uitsluitend door de Hongaarse adel werd gehouden, later toch in handen van de bevolking kwam, wijzigde zich de naam Kavasz in Kuvasz, de Hongaarse benaming voor bastaard.

            De werkelijke en belangrijkste taak van de Kuvasz was de kudde te beschermen. Toen honderd jaar geleden in Hongarije de veeteelt nog bloeide, was de herdershond de hulp van de herders tegen de roofdieren die de kudden overvielen. Dikwijls werd de Kuvasz een prikband omgedaan met naar buiten gerichte stekels, die zijn keel tegen de beten van de wolf moesten beschermen.

            In de eerste helft van de 19e eeuw veranderden de omstandigheden. De rivieren werden gekanaliseerd, de moerassen drooggelegd en tot bouwland gemaakt. Landlopers en wolven, de vijanden van de veestapel, trokken zich in de bossen van het hooggebergte terug. De behoefte aan grote herdershonden nam af en de herder hield deze honden dikwijls slechts uit traditie. De Kuvasz kwam van uit de Puszta naar de dorpen en bewaakte als kettinghond de huizen. Niemand dacht aan zuiver fokken. Bij de eeuwwisseling was de Kuvasz de allergewoonste dorpsmormel geworden. Ander hondenrassen werden toen reeds met veel zorg gefokt, vooral de jachthonden, maar vrijwel niemand bekommerde zich om de mooie Hongaarse herdershonden. Het is de verdienste van enige enthousiaste hondenliefhebbers, dat deze rassen niet zijn uitgestorven. 

 De Tweede Wereldoorlog heeft de grote herdershonden van Hongarije vrijwel geheel uitgeroeid. De mooiste en meest weerbare vonden voor het grootste deel hun einde door de machinegeweren van de soldaten aan beide kanten. Zo begon in 1945 met een gering aantal honden van geringe kwaliteit en onbekende afstamming het fokken opnieuw. In 1956 sneuvelden wederom vele hun huis grimmig verdedigende grote herdershonden door het geweervuur van de soldaten.

            In de zeventiger jaren groeide het Kuvaszbestand in Europa aanzienlijk terwijl het nu weer behoorlijk onder vuur ligt, figuurlijk gezien. In Hongarije is het bestand de afgelopen jaren gehalveerd. Een van de reden is dat de Hongaren andere rassen prefereren terwijl in Duitsland het bestand aanzienlijk is verlaagd vanwege de hondenverordeningen die in juni 2000 zijn ingevoerd. In Nederland zijn ook het aantal nesten omlaag gegaan doordat er minder gefokt wordt. Waar dit allemaal toe zal leiden weet niemand, maar een ding is zeker. Door de nieuwe verordeningen die in Nederland en Europa de komende jaren  ingevoerd zouden kunnen gaan worden, zal de populatie van de Kuvasz zeker niet doen verhogen !