registreren | inloggen
Gebruikersnaam Wachtwoord

Jeu de boule

/~ancientgolf/pics/geertbinb.jpg

Het zal waarschijnlijk niemand verbazen als ik zeg dat pétanque, of zoals we in Nederland zeggen jeu de boule, één van de populairste spelen van Frankrijk is. In elk dorp, in elke stad wordt op aangelegde baantjes of gewoon onder de eeuwenoude platanen op het grind of op het gras in de tuin of op parkeerterreinen het spel door miljoenen Fransen, jong en oud, gespeeld. Vrouwen zie je relatief weinig op de pétanque-banen. Het spel wordt door zo'n half miljoen Fransen ook als sport op toernooien of in competitieverband gespeeld.

Er zijn diverse spelvormen zoals het ‘à la Lyonnaise’ of ‘longue boule’, dat vooral in het zuiden gespeeld wordt en het ‘à la Marseillaise’ of ‘courte boule’, de variant die ook in Nederland gespeeld wordt. In tegenstelling tot het courte boule wordt de Lyonnaise-variant gespeeld met grotere ballen. Het speelveld is groter (18 meter lang) en het gooien van de ballen gebeurt met aanloop.

Ook in ons dorp wordt jaarlijks een petanquetoernooi georganiseerd. De wedstrijden worden gehouden op het parkeerterrein (gewoon steenslag of gravel) van de ‘salle des fêtes’ (dorpshuis).

/~ancientgolf/pics/34.jpg

Zeker een honderdtal spelers uit de verre omtrek geven dan acte de présence. Per team wordt €20 inschrijfgeld betaald dat weer als prijzengeld in de zakken van de winnaars verdwijnt. Er is natuurlijk een ‘buffet’ (eten) en een ‘buvette’ (drinken) om tussen de wedstrijden door wat bij te kletsen.

Ik ben geen kenner van het ‘jeu de boule’-spel. Van vrienden hoor ik dan wel dat het ‘ketsen’ van groot belang is voor een goede score. Als buitenstaander sta je dan ook te kijken hoe deze spelers met het grootste gemak ’vijandige’ ballen weten weg te ketsen. Er worden geen banen uitgelegd, maar de teams zoeken voor de volgende ronde een leeg plekje op het terrein en daar wordt de ‘cochonnet’ (het kleine balletje) gegooid.De spelers zijn zeker niet alleen oude mannen, de jeugd (ook enkele meisjes) was goed vertegenwoordigd.

/~ancientgolf/pics/fannysbillen.jpg

Alhoewel weinig vrouwen het spel spelen, is het wel een vrouw die een bijzondere rol speelt in dit mannenspel, namelijk ‘Fanny’. Een aloude traditie wil dat een speler die een spel verliest zonder ook maar één punt te scoren onder grote hilariteit van zijn medespelers de billen van Fanny moet kussen, een vernedering voor de verliezer. Bij gebrek aan beschikbare levende Fanny’s (misschien vroeger de dochter van de kastelein) worden afbeeldingen van Fanny‘s billen in allerlei vormen en afmetingen gebruikt voor deze ‘ultieme’ straf.

www.ancientgolf.dse.nl

Fanny's billen is misschien zo erg nog niet

Toen ik een jongen was en bij ons thuis nog een varken geslacht werd, wilden wij in principe wel graag de varkensblaas bemachtigen, omdat die tegen Vastenavond gebruikt kon worden voor het maken van een rommelpot. De slager, die wel van een grapje hield, zei dan echter: "Wie het varken zijn gat kust, krijgt de blaas." Ik heb - gelukkig voor de potentiële overwinnaar - nooit iemand gezien die zijn afkeer wist te overwinnen. Want dat zou pas een verliezer zijn geweest!

(De varkensblaas kwam overigens toch wel in het hok te hangen en kon met Vastenavond over het blik gespannen worden.)